Fehl

Almancanın "Fehl" kökünde kusurun, eksikliğin, yoldan çıkmanın ve ıskalamanın yankısı vardır. Türkçede nasıl ki "yanmak" fiili ateşte yanmaktan tutun da bir fırsatı kaçırıp "yandım" demeye, hatta sevdalanıp "içi yanmaya" kadar geniş bir yelpazeyi kucaklıyorsa, "Fehl" de Almancada benzer bir zenginlikle karşımıza çıkar. En basit haliyle bir spor müsabakasındaki "Fangfehler", yani yakalama hatasından, bir ömrün seyrini değiştirebilecek ağır bir "Fehlurteil", yani yanlış bir mahkeme kararına kadar uzanır. Bu kelime ailesi, hayatın her alanında karşımıza çıkan sapmaların, yanlış hesapların ve kusurların bir dökümünü sunar. Bir binadaki "Fehlbauweise" (tasarım hatası) somut bir eksiklikken, bir yöneticinin aldığı "Fehlentscheidung" (yanlış karar) bütün bir toplumun geleceğini etkileyen soyut ama yıkıcı bir hataya dönüşebilir. "Fehl" kökü, bir şeyin olması gerekenden farklı, eksik veya yanlış olduğunu ilan eden bir mühür gibidir; bazen bir bütçedeki küçük bir "Fehlbetrag" (açık), bazen de geri dönülmez bir "Fehlschlag" (başarısızlık) olarak belirir. Her biri, ideal olandan talihsiz bir uzaklaşmanın hikayesini anlatır.