Haus

Almancadaki Haus kelimesi, tıpkı Türkçedeki "ev" gibi, ilk bakışta sadece bir bina, bir sığınak anlatır. Fakat biz nasıl "ev" kelimesini "ev ekonomisi" veya "evli barklı" diyerek soyut anlamlara taşırıyorsak, Alman zihniyeti de Haus kelimesini alıp devletin en karmaşık meselelerine kadar uzatır. Bizde bir "ocağın tütmesi" hem ailenin devamlılığını hem de o evin maddi düzenini ifade eder; ocak, evin kalbidir. Almancada ise bu maddi düzenin merkezi Haus olur ve bir devletin bütçesi Staatshaushalt, yani kelimenin tam anlamıyla "devlet evi idaresi" olarak karşımıza çıkar. Bu durumda bütçe açığı, yani Haushaltsloch, evin çatısındaki bir delik gibidir; içeriye yağmur sızdırır, bütün düzeni bozar. Bu kelimeler, bir dilin en temel kavramını alıp onu nasıl bir ulusun mali kaderini anlatan bir metafora dönüştürdüğünü gösterir. Evden devlete uzanan bu yolculuk, aslında sadece bir kelime değil, bir düşünce biçimidir: Büyük ve küçük her düzen, bir evin idaresindeki mantıkla işler.